Αντιμετωπίζοντας Επιτυχώς Κάθε Πρόκληση | Κίρκη Πατσιαντά

Loading

+30 24210 36850 info@patsianta.gr
Greek English

Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου

Ποιο είναι το  Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου;

Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (εν συντομία ΕΔΔΑ) είναι ένα διεθνές δικαστήριο που ιδρύθηκε το 1959, λειτουργεί στο πλαίσιο του Συμβουλίου της Ευρώπης και βρίσκεται στο Στρασβούργο (Γαλλία). Το Συμβούλιο της Ευρώπης είναι ένας διεθνής οργανισμός που έχει ως στόχο την προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Ευρώπη.

Το ΕΔΔΑ είναι αρμόδιο για την ερμηνεία και την εφαρμογή της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΣΔΑ), η οποία δεσμεύει τα 47 Κράτη μέλη του Συμβουλίου της Ευρώπης. 
Η Ελλάδα είναι μέλος του Συμβουλίου της Ευρώπης, έχει κυρώσει
την Ευρωπαϊκή Σύμβαση Δικαιωμάτων του Ανθρώπου καθώς και τα περισσότερα από τα πρωτόκολλα που την συνοδεύουν.

 

Ποια είναι η διαδικασία για να προσφύγει κανείς στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου;

Καθένας, ανεξαρτήτως ηλικίας και εθνικότητας, έχει τη δυνατότητα να προσφύγει ο ίδιος ενώπιον του Δικαστηρίου και να προβάλει τα παράπονά του σχετικά με την παραβίαση, εκ μέρους κάποιου συμβαλλόμενου Κράτους, των δικαιωμάτων που προστατεύει η Ευρωπαϊκή Σύμβαση ή τα πρωτόκολλά της.
Βασικές προϋποθέσεις, για να απευθυνθεί κάποιος στο ΕΔΔΑ, είναι : 1) να έχει ζητήσει, με κάθε δυνατό τρόπο, προστασία προβάλλοντας τα παράπονά του αυτά σε εθνικό επίπεδο, αλλά να θεωρεί ότι δεν την έχει λάβει και 2) η προσφυγή προς το Δικαστήριο να έχει ασκηθεί μέσα σε έξι μήνες από την απόφαση ή την πράξη που ολοκλήρωσε την εθνική διαδικασία.
Η προσφυγή  υποβάλλεται στο Δικαστήριο στην αγγλική ή στη γαλλική γλώσσα, που είναι οι επίσημες γλώσσες του Δικαστηρίου, ή σε μία από τις επίσημες γλώσσες των Κρατών που δεσμεύονται από τη Σύμβαση. Με άλλα λόγια, μπορεί να υποβληθεί και στα ελληνικά. Ωστόσο, αν η υπόθεση προχωρήσει, η διαδικασία πραγματοποιείται σε μία από τις δύο επίσημες γλώσσες του Δικαστηρίου (αγγλικά ή γαλλικά).
Η διαδικασία που λαμβάνει χώρα ενώπιον του Δικαστηρίου είναι κατά κανόνα γραπτή. Ακροαματική διαδικασία πραγματοποιείται σε εξαιρετικές περιπτώσεις.

 

Πως προστατεύεται κάποιος  από μια απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου;

Το ΕΔΔΑ δεν έχει τη δυνατότητα να ακυρώνει αποφάσεις εθνικών δικαστηρίων ή εθνικούς νόμους.
Σε περίπτωση που διαπιστώσει παραβίαση των δικαιωμάτων ενός προσώπου, το Δικαστήριο μπορεί να επιδικάσει  "δίκαιη ικανοποίηση", δηλαδή ένα χρηματικό ποσό. Το Κράτος που καταδικάστηκε υποχρεούται να καταβάλει το ποσό στο πρόσωπο που έκανε την προσφυγή.

Οι καταδικαστικές αποφάσεις του ΕΔΔΑ ασκούν πίεση στο Κράτος. Το Κράτος αναγκάζεται να αλλάξει τη νομοθεσία του και τα εθνικά δικαστήρια τη νομολογία τους, για να συμμορφωθούν με τις αποφάσεις του Δικαστηρίου, προκειμένου να σταματήσει η παραβίαση των δικαιωμάτων της Σύμβασης που οδηγεί σε καταδίκη του Κράτους και σε καταβολή από την πλευρά του αποζημίωσης στους προσφεύγοντες. 

 

Το αν μια συγκεκριμένη υπόθεση που έχει κριθεί από τα ελληνικά δικαστήρια μπορεί να αποτελέσει αντικείμενο προσφυγής ενώπιον του  Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου είναι ένα ζήτημα που κρίνεται κατά περίπτωση, ύστερα από μελέτη του φακέλου της υπόθεσης.

Εντελώς ενδεικτικά, αναφέρεται ότι το ΕΔΔΑ έχει αποφανθεί επί ζητημάτων σχετικών με τη διάρκεια δίκης, με το δικαίωμα πρόσβασης σε δικαστήριο, με την ελευθερία της θρησκείας, με την ελευθερία του τύπου, με το σεβασμό της ιδιωτικής ζωής, με την προστασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα, με το δικαίωμα στην εκπαίδευση, με την ιατρική υποβοήθηση στην ανθρώπινη αναπαραγωγή,  με ιατρικά λάθη, με την κράτηση ή απέλαση προσώπων αλλοδαπής εθνικότητας, με αστυνομική βία, με τη διάρκεια και νομιμότητα προσωρινής κράτησης, με συνθήκες κράτησης, με δικαίωμα επικοινωνίας γονιών και με επιμέλεια παιδιών μετά το διαζύγιο/χωρισμό, με υιοθεσίες παιδιών, με την πατρότητα, με τη διεθνή απαγωγή παιδιών, με σύγχρονες μορφές δουλείας ή καταναγκαστικής εργασίας, με ενδοοικογενειακή βία.